PDA

View Full Version : Bài toán hình học véc tơ và cơ chế ghi điện trong ECG



death_nt88
28-05-2010, 19:11
Bài toán hình học véc tơ và cơ chế ghi điện trong ECG


( Bài này chỉ áp dụng cho những người mới bắt đầu đọc ECG, không dành cho những người thành thục, không lại bảo death múa rìu tội nghiệp)

Để đọc và nhớ ECG chắc mọi người đều giống death, đều cố gắng để hiểu cơ chế ghi điện và cách hình thành sóng tại mỗi vị trí điện cực để lý giải được những bất thường xảy ra. Nhưng tìm hiểu cơ chế luôn là khó khăn với những người mới bắt đầu tiếp xúc với ECG bởi vì rất dễ bị rơi vào rối rắm gây sự chản nản dẫn đến bỏ cuộc cho không ít người.
Hôm nay death xin phép phiếm bàn 1 tí về 1 bài toán hồi phổ thông, có lẽ mọi người đều nhớ.

Bài toán: Cho trục tọa độ Oxy và điểm M ( 1; 1). Hãy xác định vị trí của véc tơ OM trong mặt phẳng (Oxy) thuộc phần tư nào của trục tọa độ.



Phiếm bàn: Chắc mọi người đều quá dễ dàng khi nghĩ ra ngay đáp án là phần tư số I trong trục tọa độ Oxy ( hình vẽ).

http://lophoc.thuvienvatly.com/file.php/55/hinh_file_tieng_Viet/0.11.png


Phiếm về ECG:

Bài toán ECG số 1: ( bắt đầu từ cơ bản nhé)

Cho trục tọa độ Oxy với Ox trùng với DI, Oy trùng với aVF ( cái này xin đính chính 1 chút là Oy nó… đi xuống chứ không đi lên như bên toán các bạn nhé).(xem hình vẽ) Hãy xác định các véc tơ trục điện tim OM trong các trường hợp sau:
http://img706.imageshack.us/img706/9701/imag0101x.jpg


a) M ( 1/2; 1/2)
b) M (-1/2; 1/2)
c) M (0;1)

Các bạn có thể nâng cao với các tọa độ khác tùy ý khi giải xong bài toán này. Phần thưởng là bạn đã xác định xong 1 cái trục điện tim 1 cách dễ dàng
P/S: Sẽ tiếp tục bài toán tiếp theo nâng dần lên trình độ khó hơn

death_nt88
28-05-2010, 20:30
Bài toán số 1 vô cùng đơn giản đúng không nào.
Nhưng thực tế nó đã gây khá nhiều chướng ngại cho SV Y4 khi bắt đầu làm quen với ECG khi xác định 1 trục điện tim.

Và sau đây là đáp án:
a) M ( 1/2; 1/2)
http://img96.imageshack.us/img96/5531/imag0103b.jpg

b) M (-1/2; 1/2)
http://img202.imageshack.us/img202/8475/imag0105f.jpg

c) M (0;1)

http://img297.imageshack.us/img297/1916/imag0102g.jpg


Xin được bình luận một chút trước khi sang câu chuyện số 2:
Từ hình trên các bạn thấy gì không ạ? À vậy có nghĩa là biên độ của các sóng điện tim ở aVF và DI chính là tọa độ của véc tơ trục điện tim trên hệ trục tọa độ Oxy ( như đã quy ước) Nói cách khác biên độ của sóng điện tim ở aVF và DI chính là hình chiếu của véc tơ trục điện tim lên hệ trục tọa độ Oxy . Vậy khi đã xác định được biên độ của các sóng điện tim ở aVF và DI thì bài toán cos và sin để xác định góc ngày xưa của chúng ta quá dễ dàng đúng không ạ!

Vậy thì cách xác định trục điện tim lệch (T), lệch (P) câu trả lời này lúc này quá dễ dàng với bạn.

P/S: bài toán số 2: tổng 2 véc tơ và bài toán ECG: điện tâm đồ trong nhồi máu cơ tim ( chờ đón nhé các bạn)

noblood1
28-05-2010, 21:01
Bài toán rất hay nhưng không sát với thực tế lâm sàng, các bạn muốn biết cách xác định trục và đọc nhanh Điện tâm đồ trong cấp cứu (hoặc trong thi cử :D) có thể tham khảo cuốn Điện Tâm Đồ trong bộ 4 cuốn do bộ môn Nội ĐH Y Dược TP HCM mới phát hành.
Bảo đảm rất hay và thực tế, không cần tính toán chi li biên độ hay sử dụng vector, chỉ cần nhìn sơ qua hình dạng 6 chuyển đạo ngoại biên bạn đã có thể xác định chính xác góc của trục điện tim với sai số 5-10 độ, ngoài ra còn rất nhiều ứng dụng nhanh khác..

death_nt88
28-05-2010, 21:12
Thực tế bài toán trên là 1 cách xác định nhanh trên lâm sàng bằng cách nhìn vào 2 chuyển đạo aVF và DI nếu ưu thế trội về phần nào thì có nghĩa là vecto của trục điện tim lệch về góc 45 độ phía bên trội hơn đó. Vậy là Noblood1 không biết giải toán rồi:))
P/S: Ở đây là phiếm bàn, có gì đừng giận death nhá, cách này áp dụng cho những người lười học như death thôi

noblood1
28-05-2010, 21:37
Thực tế bài toán trên là 1 cách xác định nhanh trên lâm sàng bằng cách nhìn vào 2 chuyển đạo aVF và DI nếu ưu thế trội về phần nào thì có nghĩa là vecto của trục điện tim lệch về góc 45 độ phía bên trội hơn đó. Vậy là Noblood1 không biết giải toán rồi:))
P/S: Ở đây là phiếm bàn, có gì đừng giận death nhá, cách này áp dụng cho những người lười học như death thôi
Mình không giận đâu vì có lẽ Mod chưa đọc kỹ bài viết của mình và mình cũng chỉ quan tâm đến tính ứng dụng thực tế. :)
Cách mình nói là dựa vào 6 chứ không phải 2 chuyển đạo, và cách mình xác định điện tim không phải lệch phải hay lệch trái mà là góc của trục điện tim là bao nhiêu? :-/(tất nhiên là không cần để ý tới biên độ hay phần nào trội mà chỉ nhìn sơ qua 5s hình dạng 6 chuyển đạo)=>tất cả đều có trong sách, mình không tự bịa, các bạn quan tâm có thể tham khảo thêm.>:D<

kingkong774
18-07-2010, 11:51
Bài toán rất hay nhưng không sát với thực tế lâm sàng, các bạn muốn biết cách xác định trục và đọc nhanh Điện tâm đồ trong cấp cứu (hoặc trong thi cử :D) có thể tham khảo cuốn Điện Tâm Đồ trong bộ 4 cuốn do bộ môn Nội ĐH Y Dược TP HCM mới phát hành.
Bảo đảm rất hay và thực tế, không cần tính toán chi li biên độ hay sử dụng vector, chỉ cần nhìn sơ qua hình dạng 6 chuyển đạo ngoại biên bạn đã có thể xác định chính xác góc của trục điện tim với sai số 5-10 độ, ngoài ra còn rất nhiều ứng dụng nhanh khác..

Mua ở đâu vậy bạn, chỉ dùm nhé. Tiếp tục chủ đề này đi mấy a.

death_nt88
18-07-2010, 16:27
Bạn mua ở văn phòng BM nội BV Nhân Dân Gia Định (gặp chị thư ký BM khu sinh viên)hoặc Chợ Rẫy hoặc Hiệu Sách Cây Đa ( đường Phù Đổng Thiên Vương gần trường DHYD) hoặc hiệu sách Y khoa trước cổng chính đường Hồng Bàng

kingkong774
30-08-2010, 21:48
Hơi ngoài lề một tí :D Anh/chị giải thích dùm em sao Goldberger cắt bỏ nhánh nối với chi đặt điện cực thăm dò thì đo được điện thế tăng gấp rưỡi? Thanks anh/chị nhiều ạ!

chuquynho
01-11-2010, 09:47
Hơi ngoài lề một tí :D Anh/chị giải thích dùm em sao Goldberger cắt bỏ nhánh nối với chi đặt điện cực thăm dò thì đo được điện thế tăng gấp rưỡi? Thanks anh/chị nhiều ạ!

http://i841.photobucket.com/albums/zz338/chuquynho/binh/chitangcuong.jpg
1. Trước khi cải tiến (hình 1)
Willson (Năm 1944) đã nối điện cực ở tay P, T và chân T lại với nhau để tạo thành 1 điện cực duy nhất thì điện cực này có điện thế gần bằng 0. ( Điện cực trung tâm)
- VR được đo bằng đặt cực dương trên cánh tay phải. Điện cực âm là ở điện cực trung tâm
- VL được đo bằng đặt cực dương trên cánh tay trái. Điện cực âm là ở điện cực trung tâm
- VF được đo bằng đặt cực dương trên chân trái. Điện cực âm là ở điện cực trung tâm
2. Sau khi cải tiến (hình 2).
Goldberger (1947) cải tiến cách mắc dây của Willson : bỏ nhánh nối với chi có điện cực thăm dò == > như vậy cực trung tâm như ở trên ko nằm ở tâm nữa mà nằm trên trung điểm của cạnh đối diện
- Đạo trình aVR hay "vectơ phải tăng cường" có cực dương trên cánh tay phải. Điện cực âm là một sự kết hợp của điện cực tay trái với điện cực chân trái

- Đạo trình aVL hay "vectơ trái tăng cường" có điện cực dương trên cánh tay trái. Điện cực âm là một sự kết hợp của điện cực tay phải và điện cực chân trái
- Đạo trình aVF hay "vectơ chân tăng cường" có điện cực dương tính trên chân trái. Điện cực âm là một sự kết hợp của điện cực cánh tay phải và điện cực cánh tay trái .
Với cách mắc này không làm thây đổi trục của các chuyển đạo trước đó(vì vậy không ảnh hưởng hình dạng các sóng) nhưng lại tăng biên độ lên gấp rưỡi là do: cực âm ban đầu đặt ở trung tâm có điện thế bằng 0 (khi nối 3 cực lại với nhau) trước khi cải tiến, nhưng sau khi cải tiến cực âm này không có độ lớn bằng 0 nữa (do tổng vecto của 2 cực chứ ko phải 3 cực), và độ lớn này được xác định bằng ½ vecto của chuyển đạo
==> Tóm lại: như vậy sau khi cải tiến cực âm bây giờ không có điện thế bằng 0 như ban đầu mà âm hơn ½ độ lớn vecto chuyển đạo. hay nói cách khác làm cho cực dương sẽ có điện thế dương cao hơn thêm ½ độ lớn.

hình minh họa thêm cho dễ hiểu nè:-O:-O
http://i841.photobucket.com/albums/zz338/chuquynho/binh/minhhoa.jpg

kingkong774
01-11-2010, 21:22
Em tìm được cái này :D

Điểm trung tâm Wilson

Frank Norman Wilson (1890-1952) đã phát hiện ra cách xác định điện thế đơn cực của điện tâm đồ. Theo lí tưởng thì điện áp này được đo bằng mối quan hệ với một điểm tham chiếu từ xa (vô tận). Nhưng như vậy thì chúng ta thu các điện áp này thế nào trong một bộ dẫn khối có kích thước bằng cơ thể người với các điện cực được đặt tại các chi. Trong một vài bài báo về vấn đề này, ông và các đồng sự (Wilson, Macleod, and Barker, 1931; Wilson et al., 1934) đã khẳng định rằng việc sử dụng điểm trung tâm được coi như một điểm tham chiếu. Điều này được thực hiện bằng cách nối một điện trở 5kΩ từ mỗi đầu của các đạo trình chi tới một điểm chung được gọi là điểm trung tâm. Thể hiện trên hình 15.5. Wilson khẳng định rằng các điện thế đơn cực có thể đo được bởi mối quan hệ với điểm này, nó xấp xỉ với một điện thế ở vô cùng.
Thực tế, điểm tập trung Wilson không phải là độc lập nhưng nó có giá trị bằng giá trị trung bình của điện thế các chi. Thông thường dòng tổng đi vào điểm trung tâm Wilson cần phải bằng 0 để thỏa mãn yêu cầu về bảo toàn dòng điện. Do đó chúng ta có:
http://tusach-img.thuvienkhoahoc.com/images/15-04.jpg15-4
Từ đó chúng ta có:
http://tusach-img.thuvienkhoahoc.com/images/15-05.jpg15-5

Bởi vì điện thế điểm chung có giá trị bằng giá trị trung bình của điện thế các chi nên nó có thể được coi là độc lập với một điểm bất kì nào đó và nó thỏa mãn điều kiện tham chiếu. Trong việc thăm khám và hệ thống đo lường thực tế thì nó rất quan trọng. Kết quả thu được là hoàn toàn phù hợp với những ứng dụng trong thăm khám bệnh nhân.
Wilson đã chủ định sử dụng điện trở 5kΩ, và nó vẫn được sử dụng rộng rãi. Mặc dù hiện nay những bộ khuếch đại ECG với đầu vào trở kháng cao cho phép những giá trị điện trở cao hơn rất nhiều. Trở kháng cao làm tăng hệ số CMRR và giảm độ lớn của các thành phần lạ được đưa vào từ các điện trở bề mặt hay điện cực.
Dễ dàng thấy được trong hình, điểm trung tâm Wilson được tìm thấy ở tâm tam giác Einthoven, như trong hình 15-6.
http://tusach-img.thuvienkhoahoc.com/images/15-5.jpg15-5
Hình 15-5. Điểm trung tâm Wilson được tạo ra bằng cách nối điện trở 5kΩ với mỗi điện cực tại chi và nối đầu còn lại với nhau. CT là điểm trung tâm . Điểm trung tâm Wilson thể hiện giá trị trung bình của điện thế các chi. Vì không có dòng chảy qua các áp kế nên định luật Kirchhop được dùng đến: IL + IR + IF =0.
http://tusach-img.thuvienkhoahoc.com/images/15-6.jpg

Hình 15-6.(A) Mạch của điểm trung tâm Wilson.(CT)
(B) Vị trí của điểm trung tâm Wilson trong không gian ảnh (CT’). Nó nằm ở tâm tam giác Einthoven.

Các đạo trình gia tốc GOLDBERGER
Ba đạo trình các chi thêm vào, VR ,VL và VF thu được bằng cách đo điện thế giữa điện cực các chi và điểm chung Wilson . Ví dụ điện thế chân được cho bởi:
http://tusach-img.thuvienkhoahoc.com/images/CT15-6.jpg(15-6)
Năm 1942, Goldberger đã quan sát thấy rằng những tín hiệu này có thể được gia tốc bằng cách làm tròn giá trị điện trở của điểm trung tâm Wilson. Nó được nối tới một điện cực đo (Goldberger, 1942a,b). Bằng cách này, ba đạo trình ở trên có thể được thay thế bởi một bộ các đạo trình mới được gọi là các đạo trình gia tốc của sự gia tốc tín hiệu.(xem hình 15.7). Ví dụ, công thức tính cho đạo trình gia tốc aVF là:
http://tusach-img.thuvienkhoahoc.com/images/CT15-7.jpg(15-7)
So sánh công thức 15.7 với công thức 15.6 thì ta thấy tín hiệu gia tốc tăng lên khoảng 60% so với tín hiệu thu được bằng cách sử dụng điểm nối chung Wilson. Đây là một điểm rất quan trọng trong ba đạo trình gia tốc, aVR,aVL và aVF là hoàn toàn thừa so với các đạo trình tương ứng I,II và III.( Những điều này cũng cho cả ba đạo trình chi đơn cực VL,VF và VR).
http://tusach-img.thuvienkhoahoc.com/images/15-7.jpg

Hình 15.7.(A) Mạch của các đạo trình gia tốc Goldberger.
(B) Vị trí của vector đạo trình gia tốc Goldberger trong không gian ảnh.


NGUỒN:http://tusach.thuvienkhoahoc.com/wiki/Sách:Điện_từ_sinh_học/Hệ_thống_điện_tâm_đồ_12_đạo_trình

caphesang
01-11-2010, 22:32
Sao bác mod chưa tiếp tục các bài toán và kinh nghiệm của mình nhỉ.Vẫn chờ..........

daiduongbuon_chosong
13-04-2011, 22:43
Sao bác mod chưa tiếp tục các bài toán và kinh nghiệm của mình nhỉ.Vẫn chờ..........

Em cũng muốn biết bài toán thứ 2 như thế nào? Xin bác mod post tiếp đi ạ!Em xin cảm ơn!